Αντοχή Σχοινιών
Δυναμικά σχοινιά
Όλα τα ορειβατικά σχοινιά χαρακτηρίζονται από την μέγιστη τους Impact Force, που μετριέται στο εργαστήριο κάτω από ακραίες συνθήκες τις οποίες συνήθως δεν αντιμετωπίζουμε όταν σκαρφαλώνουμε: μεταλλική μάζα, ακλόνητη αγκύρωση, μπλοκαρισμένο σχοινί. Έτσι προκύπτει η τιμή που αναγράφεται στις τεχνικές προδιαγραφές του σχοινιού. Σε αυτές τις συνθήκες όλη η ενέργεια της πτώσης απορροφάται από το σχοινί και καθόλου από τις τριβές, το μπωντριέ, την παραμόρφωση του ανθρώπινου σώματος κλπ. Οπότε αφορά τη μέγιστη δύναμη ανάσχεσης πτώσης που θα μπορούσε να αναπτυχθεί στο σχοινί. Όσο μικρότερη η τιμή της Impact Force, τόσο μεγαλύτερη και η απορρόφηση ενέργειας από το σχοινί. Στην αναρρίχηση με τις επαναλαμβανόμενες πτώσεις η δυναμική ικανότητα (ελαστικότητα) ενός σχοινιού μειώνεται με αναπόφευκτο επακόλουθο την αύξηση της Impact Force.
Τεστ σχοινιών
Για να εγκριθεί ένα σχοινί περνάει από αυστηρό έλεγχο με μια σειρά τεστ από εγκεκριμένα από την CE και ανεξάρτητα εργαστήρια. Τα τεστ που χρησιμοποιούνται στις μέρες μας ανακαλύφθηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 1950 από τον Γάλλο καθηγητή Dodero και έχουν αναπροσαρμοστεί πολλές φορές έκτοτε. Στα τεστ ένα σχοινί 40m ξεραίνεται για 24 τουλάχιστον ώρες σε μια ατμόσφαιρα με λιγότερο από 10% σχετική υγρασία και μετά τοποθετείται σε υποθετικές συνθήκες περίπου 20 C και 65% σχετική υγρασία για τουλάχιστον 22 ώρες. Τα μονά και τα δίδυμα σχοινιά τεστάρονται με μάζα 80kg, σε ένα κλώνο για τα μονά σχοινιά, ο οποίος πρέπει να αντέξει τουλάχιστον 5 διαδοχικές πτώσεις και σε δύο κλώνους για τα δίδυμα σχοινιά που πρέπει να αντέξουν τουλάχιστον 12 διαδοχικές πτώσεις. Οι πτώσεις γίνονται σε ένα χώρο με θερμοκρασία δωματίου, με διάφορά 10min η μία από την άλλη. Και για τους δύο τύπους σχοινιών η Impact Force κατά την πρώτη πτώση πρέπει να είναι μικρότερη από 12KN (1200dan). Σύμφωνα με την UIAA τα 80kg αντιπροσωπεύουν το μέσο βάρος ενός άνδρα με τον εξοπλισμό του, ενώ τα 12KN είναι η μέγιστη δύναμη που μπορεί να γίνει ανεκτή από το ανθρώπινο σώμα.
Όσον αφορά τα διπλά σχοινιά αυτά τεστάρονται με μάζα 55kg σε κάθε κλώνο. Το σχοινί πρέπει να αντέξει 5 διαδοχικές πτώσεις και η Impact Force που θα αναπτυχθεί κατά την πρώτη πτώση πρέπει να είναι μικρότερη από 8kN (800dan). Τα 55kg έχουν θεσπιστεί επειδή σχοινιά που αντέχουν 5 πτώσεις με αυτό το βάρος, στην πράξη κρατούν 2 πτώσεις με 80kg, που θεωρείται επαρκής ασφάλεια για διπλό σχοινί το οποίο δεν χρησιμοποιείται για να αντέχει επαναλαμβανόμενες πτώσεις σε ένα κλώνο. Σφάλμα φαίνεται ότι υπάρχει ως προς την καθιέρωση του standard των 8KN! Και αυτό γιατί για να μπορεί το διπλό σχοινί να συμφωνεί με το όριο των 12KN Impact Force, με ταυτόχρονη φόρτιση δύο κλώνων, θα πρέπει όταν τεστάρεται ο ένας κλώνος του σχοινιού με βάρος 55kg, να μην αναπτύσσει Impact Forceμεγαλύτερη από 7Kn;ένα διπλό σχοινί με Impact Force 8KN, εάν δοκιμαστεί σε δύο κλώνους ως δίδυμο δίνει Impact Force 13,5KN, δύναμη μεγαλύτερη από την αντοχή του ανθρώπινου σώματος!
Κόμποι
Κάθε γωνία στον κόμπο μειώνει την αντοχή του σχοινιού, έτσι όσο πιο οξεία είναι η γωνία, τόσο πιο αδύνατος είναι ο κόμπος. Ο κόμπος οχτάρι μειώνει την αντοχή του σχοινιού κατά 21%, η καντηλίτσα κατά 23%, η ολόκληρη ψαλιδιά κατά 35% κλπ.
Όριο Πτώσης (Fall Rating)
Τα ευρωπαϊκά standards απαιτούν ότι ένα αναρριχητικό σχοινί θα πρέπει να αντέξει το ελάχιστο πέντε συνεχόμενα τεστ πτώσεων, με διάλειμμα μεταξύ τους. Το κάθε τεστ πτώσης για μονό σχοινί περιλαμβάνει την πτώση 4.8m ενός βάρους 80kg, σε 2.8m σχοινιού, το σχοινί κυλά μέσα από ένα κρίκο ο οποίος απέχει 30cm από την φιξαρισμένη ασφάλεια. Για διπλό σχοινί το τεστ είναι το ίδιο με μειωμένο βάρος 55kg. Εφόσον οι άκρες είναι στατικά φιξαρισμένες δεν υπάρχει δυναμικό στοιχείο στο τεστ, έτσι οι συνθήκες που δημιουργούνται με την πτώση είναι εξαιρετικά σκληρές και είναι μάλλον απίθανο να συμβούν σε μια πραγματική αναρρίχηση. Τελευταία πολλές εταιρείες δίνουν στις προδιαγραφές τους και μια πτώση σε αιχμηρή ακμή καμπυλότητας 0,75mm. Τα όρια πτώσεων που δίνουν οι εταιρείες ξεπερνούν τις προδιαγραφές της UIAA (για μονό σχοινί συνήθως 10 και για διπλό συνήθως 7) και είναι αλήθεια ότι ένα σχοινί αντέχει πολύ περισσότερες πτώσεις: σε πείραμα που έγινε σε εργαστήριο πριν από 10 χρόνια το σχοινί άντεξε 120 πτώσεις! Το τεστ αυτό πάντως δεν αντικατοπτρίζει πραγματικές συνθήκες αναρρίχησης, έτσι τα παρακάτω χαρακτηριστικά είναι εξίσου ενδιαφέροντα.
Στατικά σχοινιά
Τα στατικά σχοινιά που παραδοσιακά χρησιμοποιούνται στην σπηλαιολογία και τη διάσωση αλλά και για ραπέλ και στα αναρριχητικά γυμναστήρια, είναι έτσι σχεδιασμένα ώστε να έχουν ελάχιστη επιμήκυνση. Έτσι η ικανότητά τους για απορρόφηση φορτίου είναι ελάχιστη, ιδίως για μικρά μήκη σχοινιού. Επίσης, διαφέρουν ως προς την ελαστικότητα, ανάλογα με τον κατασκευαστή και τη χώρα προέλευσης (δεν υπάρχουν ακριβείς προδιαγραφές).
Νylon
Το υλικό που έφερε την επανάσταση στα αναρριχητικά σχοινιά. Έχει καλύτερη απορρόφηση ενέργειας από το dyneema και το kevlar, ψηλότερο σημείο τήξης (250Cο ) αλλά είναι πιο ευπαθές στα οξέα καθώς και στην υγρασία (όταν βραχεί χάνει 10%-20% της αντοχής του).
Dyneema
Το υλικό αυτό με βάση το πολυαιθυλένιο χρησιμοποιείται τελευταία ευρέως για την κατασκευή ιμάντων και κορδονιών. Οι ιμάντες και τα κορδονέτα από dyneema είναι ελαφρύτερα, έχουν μεγαλύτερη αντοχή από το naylon στη διάτμηση και την παρατεταμένη χρήση, κόβονται δυσκολότερα, και έχουν χαμηλή απορροφητικότητα υγρασίας οπότε όταν βραχούν διατηρούν τις ιδιότητες τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι το dyneema αναλογικά με το βάρος του αντέχει 10 φορές περισσότερο από ότι το ατσάλι. Έτσι μπορούν να κατασκευάζονται πιο λεπτοί ιμάντες. Μοναδικό τους μειονέκτημα η ευαισθησία στις υψηλές θερμοκρασίες αφού έχουν χαμηλό σημείο τήξης (145Cο) και καίγονται εύκολα Γι' αυτό δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται εκεί που υπάρχει πιθανότητα ανάπτυξης θερμότητας, για παράδειγμα στους αυτοσφιγγόμενος κόμπους.
Kevlar
Κατασκευάζεται από ανθρακονήματα, έχει απεριόριστη αντοχή στην καταπόνηση (αντέχει 2-3 φορές περισσότερο από το naylon), δεν καίγεται και έχει πολύ μεγάλο χρόνο ζωής. Σε αντίθεση με το nylon είναι εντελώς στατικό και δύσκαμπτο υλικό και άρα δεν απορροφά καθόλου ενέργεια. Είναι ιδανικό για το πέρασμα μόνιμων ασφαλειών σε διαμπερείς τρύπες των βράχων (είναι σαν καλώδιο), σε περιπτώσεις εγκατάλειψης- υποχώρησης και για το δέσιμο των friends. Για να κολλήσετε σωστά τις άκρες του Kevlar κόψτε 1cm από τον πυρήνα στις άκρες και λιώστε ελαφρά με θέρμανση το περίβλημα καλύπτοντας τον πυρήνα.
Σχετική Αντοχή Σχοινιών
Σχετική Αντοχή Σχοινιών
11mm dynamic: 21KN
9mm dynamic: 15KN
11mm static: 30KN
5.5mm cord: 0.65KN
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου